Fəaliyyəti dayandırılmış şirkətin dövlət reyestrindən çıxarılması necə aparılır?
Hüquq və vergi uçotu
Partner Group analizi
Hüquqi şəxsin ləğvi və VÖEN-in bağlanması prosesi yalnız şirkətin fəaliyyət göstərməməsi ilə yekunlaşmır. Şirkətin uzun müddət fəaliyyətsiz qalması, vergi və məcburi ödənişlər üzrə borcunun olmaması ləğvetməni asanlaşdırır, lakin dövlət reyestrindən çıxarılma üçün hüquqi qərar, vergi uçotu, bank hesabları, hesabatlar və yekun ləğvetmə sənədləri ayrıca yoxlanılmalıdır.
İlk addım təsisçinin qərarı əsasında hüquqi şəxsin ləğv prosesinə daxil edilməsi və bu barədə dövlət reyestrində müvafiq qeydin aparılmasıdır.
Vergi borcu görünməsə belə, təqdim edilməmiş bəyannamə, aktiv bank hesabı, obyekt, NKA və POS-terminal qeydiyyatı prosesi uzada bilər.
Ləğvetmə balansı, qalıq əmlakın bölünməsi və arxiv sənədləri tamamlandıqdan sonra hüquqi şəxs dövlət reyestrindən çıxarılır.
Mülki qanunvericiliyə görə hüquqi şəxsin ləğvi onun mövcudluğuna və fəaliyyətinə hüquq və vəzifələri başqa şəxsə keçmədən xitam verilməsi deməkdir. Praktik nəticə ondan ibarətdir ki, şirkət ləğv edildikdən sonra onun adından müqavilə bağlanması, qaimə verilməsi, bank əməliyyatı aparılması və ya təsərrüfat fəaliyyəti davam etdirilməsi mümkün olmur.
Borcun olmaması ləğvetmə üçün müsbət göstəricidir, lakin prosesin avtomatik başa çatması demək deyil. Vergi uçotunda, bank sistemində və dövlət reyestrində açıq qalan hər bir qeyd ayrıca bağlanmalıdır. Şirkət fəaliyyətsizdirsə belə, uçot sistemləri “unudulmuş qalıqları” bağışlamır — kağız sakitdir, reyestr isə yaddaşlıdır.
Əvvəlcə təsisçi və ya nizamnamə ilə səlahiyyət verilmiş orqan hüquqi şəxsin ləğvi barədə qərar qəbul edir. Bu qərarda ləğvetmə komissiyası və ya təsviyəçi müəyyən edilir, ləğvetmə prosesinin başlanması rəsmiləşdirilir.
Bundan sonra hüquqi şəxs qeydiyyat orqanına müraciət edir. Ləğv barədə qərar, ödəmə qabiliyyətinin olmasını təsdiq edən bəyanat, kreditorların tələblərinin bildirilməsi haqqında dərc edilmiş məlumatı təsdiq edən sənəd və möhür təqdim olunur. Kreditorların tələblərini bildirməsi üçün müddət 60 gündən az ola bilməz.
Ləğv qərarından əvvəl vergi şəxsi hesab vərəqəsi, son hesabat dövrləri, ƏDV qeydiyyatı, obyekt uçotu, NKA/POS qeydiyyatı, bank hesabları və debitor-kreditor qalıqları yoxlanmalıdır. Əks halda prosedur sənəd mərhələsində yox, sistem qalıqları mərhələsində ilişə bilər.
Dövlət büdcəsinə vergi borcu, sosial sığorta, işsizlikdən sığorta və icbari tibbi sığorta üzrə öhdəliklər bağlanmalıdır.
Fəaliyyət olmasa belə, müvafiq dövrlər üzrə boş və ya yekun hesabatların təqdim edilib-edilmədiyi yoxlanılır.
ƏDV qeydiyyatı, təsərrüfat subyekti, NKA və POS-terminal üzrə açıq qeydiyyatlar varsa, onlar ləğv olunmalıdır.
Aktiv bank hesabı qaldıqda reyestrdən çıxarılma mərhələsində prosesin dayanması və əlavə yazışma yaranması mümkündür.
Kreditor tələblərinin bildirilməsi, debitor borcların yığılması, öhdəliklərin bağlanması və qalıq əmlakın bölüşdürülməsi başa çatdıqdan sonra ləğvetmə komissiyası dövlət reyestrindən çıxarılma üçün yekun sənədləri təqdim edir.
Şirkətin bağlanma tarixinə aktiv, öhdəlik və qalıq göstəricilərini əks etdirir.
Qalan əmlakın iştirakçılar arasında bölünməsi və təqdim edilməsi təsdiqlənir.
Dövlət qeydiyyatı sənədlərinin əsli qeydiyyat orqanına təqdim olunur.
Arxiv sənədlərinin müvafiq dövlət arxiv xidməti təşkilatına təhvil verilməsi rəsmiləşdirilir.
Tutaq ki, MMC bir neçə ildir real fəaliyyət göstərmir, satış dövriyyəsi yoxdur, işçi saxlamır və vergi şəxsi hesab vərəqəsində borc görünmür. Bu halda təsisçinin ləğv qərarı qəbul etməsi prosesə başlamaq üçün əsas yaradır. Lakin vergi orqanı əlavə olaraq şirkətin aktiv bank hesabının olub-olmamasını, əvvəllər qeydiyyata alınmış obyekt və kassa aparatının bağlanıb-bağlanmadığını, təqdim edilməmiş bəyannamənin qalıb-qalmadığını yoxlayacaq.
Əgər bank hesabı açıqdırsa və son dövrlər üzrə boş hesabatlardan biri təqdim edilməyibsə, bu hallar borc yaratmasa da, ləğvetmənin yekunlaşdırılmasına mane ola bilər. Əgər bank hesabı bağlanıb, hesabatlar tam təqdim olunub, obyekt və NKA qeydiyyatı yoxdursa, proses daha səliqəli və sürətli yekunlaşır.
Partner Group qeydi: hüquqi şəxsin ləğvi “şirkətin fəaliyyəti yoxdur” yanaşması ilə deyil, sənəd, vergi uçotu, bank, arxiv və reyestr ardıcıllığı ilə aparılmalıdır. Ən düzgün praktika ləğv qərarından əvvəl şirkətin vergi şəxsi hesab vərəqəsinin, hesabat tarixçəsinin, bank hesablarının və uçotda olan obyektlərinin tam yoxlanılmasıdır. Yalnız bundan sonra VÖEN-in bağlanması və dövlət reyestrindən çıxarılma prosesi risksiz şəkildə yekunlaşa bilər.
Ən çox oxunan xəbərlər
Instagram paylaşımları
Rəsmi Instagram hesabımızdan son paylaşımlar
